Քրիստափոր Իվանյան

Քրիստափոր Իվանի Իվանյան
(դեկտեմբերի 20, 1920, Թիֆլիս, Վրաստան – օգոստոսի 30, 1999, Սանկտ Պետերբուրգ, Ռուսաստան), հայ ռազմական գործիչ, գեներալ-լեյտենանտ, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի և Արցախյան ազատամարտի մասնակից, Արցախի հերոս՝ «Ոսկե արծիվ» շքանշանակիր (հետմահու 2000)։

Ուսումը
1940 թվականին ավարտել է Թբիլիսիի հրետանավորների ուսումնարանը։
1949 թվականին Մոսկվայի Ֆրունզեի անվան ռազմական ակադեմիան։
1962 թվականին ավարտել է Լենինգրադի զինվորական օկրուգի հրետանային ակադեմիայի բարձրագույն կուրսերը։

Ծառայությունը
1938-1978 – ծառայել է ԽՍՀՄ զինված ուժերում։
1941-1945 – մասնակցել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին։
1941-1942 – հրետանային գնդի շտաբի հրամանատարի խորհրդական։
1942-1943 – 195-րդ ականանետային գնդի հրամանատար։
1943-1944 – 318-րդ հրաձգային դիվիզիայի հրետանու հրամանատար (նրա կազմում հասել է Չեխոսլովակիա)։
1949-1952 – հրետանային կորպուսի նախապատրաստական բաժնի ղեկավար։
1952-1955 – 280-րդ Գվարդիական հակատանկային գնդի հրամանատար (ԳԴՀ-ում տեղակայված ԽՍՀՄ զորքերի կազմում)։
1956-1958 – Հատուկ հակատանկային Գվարդիական գնդի հրամանատար։
1958-1961 – Օդեսայի պետական համալսարանի զինվորական ամբիոնի ղեկավար։
1962-1968 – Օդեսայի զինվորական օկրուգի 52-րդ հրաձգային բրիգադի հրամանատար։
1968-1973 – Օդեսայի զինվորական օկրուգի 14-րդ բանակի հրթիռային զորքերի և հրետանու հրամանատար։
1973-1978 – Անդրկովկասյան զինվորական օկրուգի հրթիռային զորքերի և հրետանու հրամանատարի տեղակալ։
1992 – նշանակվում է Արցախի ինքնապաշտպանության կոմիտեի նախագահի խորհրդատու։ Եղել է ԼՂՀ Զինված ուժերի հրամանատարի առաջին տեղակալ, պաշտպանության նախարարի տեղակալ, ԼՂՀ նախագահին կից քննչական կոմիտեի նախագահ։

Պարգևներ
Լենինի շքանշան (1941, 1943)
Կարմիր դրոշի շքանշան
Սուվորովի 3-րդ աստիճանի շքանշան
Կարմիր Աստղի շքանշան
Հայրենական պատերազմի I աստիճանի շքանշան
«1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալ
«Զինվորական ծառայության ժամանակ տարբերվելու համար» I աստիճանի մեդալ
Վլադիմիր Իլյիչ Լենինի ծննդյան 100-ամյակի հոբելյանական մեդալ
«Կովկասի պաշտպանության համար» մեդալ
Արցախի հերոս
Ոսկե արծիվ և ԼՂՀ Մարտական խաչ 1-ին աստիճանի շքանշաններ[2]
«Մարշալ Բաղրամյան» մեդալ
«Զինվորական ծառայության ժամանակ տարբերվելու համար» մեդալ
«Խորհրդային բանակի ու նավատորմի 30-ամյակի հոբելյանական մեդալ»
«ԽՍՀՄ զինված ուժերի 40-ամյակի հոբելյանական մեդալ»

Քրիստափոր Իվանյանի անունով են անվանվել՝
Արցախի Ասկերանի շրջանի Խոջալու գյուղը։
Ստեփանակերտի զինվորական ուսումնարանը։
Ստեփանակերտում Արցախի պաշտպանության նախարարությանը կից զինվորական-սպորտային քոլեջը։
Քրիստափոր Իվանյանի կյանքի մասին նկարահանվել է վավերագրական կինոնկար։

ԱԶԱՏԱՄԱՐՏ

Արցախյան ազատամարտ

Արցախյան ազատամարտ (նաև գոյամարտ, պատերազմ), Արցախի հայ բնակչության պայքարը հանուն Հայաստանի հետ միացման և ընդդեմ ադրբեջանական ագրեսիայի: Հակամարտության երկրորդ կողմն է Ադրբեջանը, որը ձգտում...

Բերձորի մարդասիրական միջանցքի բացում

«Բերձորի մարդասիրական միջանցքի բացում» (Լաչինի մարդասիրական միջանցքի բացում, Լաչինի ազատագրում, Բերձորի ազատագրում) ռազմական գործողություն։ Տեղի է ունեցել 1992 թվականի մայիսի 17-18-ին։ Ստեփանակերտի հարավարևմտյան մատույցներում...

Արցախյան գոյամարտը 20-րդ դարի վերջում

1988 թվականից Ադրբեջանը սանձազերծեց Հայ-ադրբեջանական պատերազմ։ Լավ զինված ադրբեջանական բանակը, ջոկատներից սկսեցին լայնածավալ հարձակումները Հայ-ադրբեջանական սահմանի ամբողջ երկայնքով։ Պատերազմի հորձանուտում հայերը միացյալ ուժերով ստեղծեցին...

ԱՄԵՆԱՆՈՐԸ

ԵԿՄ-ականները՝ Սասուն Միքայելյանի գլխավորությամբ, հարգեցին հոկտեմբերի 27-ի զոհերի...

Այսօր՝ 1999 թվականի հոկտեմբերի 27-ի դեպքերից 20 տարի անց, Երկրապահ կամավորական միության անդամերը՝ ԵԿՄ նախագահ Սասուն Միքայելյանի գլխավորությամբ առավոտյան այցելեցին Կոմիտասի անվան պանթեոն, որտեղ...

Հայաստանի զինված ուժեր

Հայաստանի զինված ուժեր, Հայաստանի անվտանգությունը, պաշտպանությունը և տարածքային ամբողջականությունը, նրա սահմանների անձեռնմխելիությունը պաշտպանող պետական ռազմական հաստատություն: Պատմություն Հայաստանի Հանրապետության զինված ուժերը կազմավորվել են բավականին բարդ ժամանակաշրջանում,...

Սասուն Միքայելյանի պատմական շանսը. ԵԿՄ-ն վերադառնում է իր...

Վերջին օրերին մամուլը զետեղված էր Սասուն Միքայելյանի ու ԵԿՄ վարչության հասցեին քննադատական հրապարակումներով, որոնց առիթը Միքայելյանի հայտնի հայտարարությունն էր Արթուր Վանեցյանի հայտարարության մասին: Հնչեցին...